Məktəbdə təlim nəticələrinin təhlili. Məktəb situasiyaları

Təhlilin məqsədi və əhəmiyyəti. Təlim nəticələrinin təhlili hər şagirdin nəyi öyrəndiyini, nəyi öyrənə bilmədiyini və bunun səbəbini aydınlaşdırmaq üçün aparılır. Bal və qiymət yalnız vəziyyəti göstərir, səbəbi isə müəllim, fənn metodbirləşməsi və məktəb rəhbərliyi birlikdə araşdırır. Ona görə də “VII a sinfinin orta balı 58-dir” cümləsi hələ təhlil deyil, sadəcə məlumatdır. Təhlil “hansı şagirdlər, hansı bacarıqda, nə üçün geri qalıb və biz nəyi dəyişəcəyik?” sualına cavab verəndə başlayır. Bu işin dörd əsas məqsədi var: şagirdə vaxtında kömək etmək, dərsi yaxşılaşdırmaq, metodbirləşmənin işini düzgün istiqamətləndirmək və məktəbin növbəti addımlarını faktlara əsasən seçmək. Təhlilin əhəmiyyəti ondadır ki, “bu sinif zəifdir”, “bu uşaqlar oxumur” kimi hazır fikirlərin yerinə yoxlanılmış faktlar gəlir. Qaydanın tətbiqinə dair tövsiyələrdə də nəticələrin peşəkar təhlili və tədbirlərin müəyyən edilməsi qiymətləndirmənin keçirilməsindən daha vacib sayılır. Orada hər yarımilin sonunda BSQ-nin KSQ ilə müqayisəli təhlili, narahatlıq yaradan məqamların səbəbini tapmaq və real həll yolları müəyyən etmək məktəb rəhbərliyinin əsas işi kimi göstərilir. Direktor və müavinlərin müsahibə suallarında məktəbdaxili qiymətlər yüksək, buraxılış nəticələri aşağı olduqda nə ediləcəyinin soruşulması da bu bacarığın nə qədər vacib olduğunu göstərir.