
Məktəb -Valideyin münasibətlərində müəllim bacarıqları
Məktəbşünas
Müəllif
Məktəb -Valideyin münasibətlərində müəllim bacarıqları
Məktəb–valideyn münasibətlərində müəllim bacarıqları münasibətin keyfiyyətini birbaşa müəyyən edir. Valideyn məktəbi çox vaxt direktorun otağından yox, müəllimin davranışından tanıyır. Ona görə müəllimin valideynlə ünsiyyəti təkcə şəxsi bacarıq deyil, məktəbin ümumi mədəniyyətinin göstəricisidir. Müəllim valideynlə danışanda dərs deyən adam kimi yox, vəziyyəti izah edən, məsuliyyəti paylaşan tərəf kimi görünməlidir.
Müəllimin ən vacib bacarığı özünü idarə etməsidir. Valideyn gərgin, narahat və ya əsəbi ola bilər. Müəllim bu halı şəxsi hücum kimi qəbul etdikdə münasibət tez pozulur. Sakit qalmaq, tələsməmək və sözünü ölçərək demək müəllimi çətin vəziyyətdən çıxarır. Bu, susmaq deyil. Bu, danışığı nəzarətdə saxlamaqdır. Valideyn müəllimin tələsmədiyini və aqressiyaya girmədiyini görəndə özü də sakitləşir.
Müəllim valideynlə ünsiyyətdə faktlara söykənməlidir. Ümumi ifadələr, təxminlər və emosional qiymətləndirmələr söhbəti uzadır. Konkret müşahidə, tarix, vəziyyət və görülən işlər açıqlananda söhbət aydın olur. Valideyn də başa düşür ki, qarşısında eşidən və düşünən adam var. Bu yanaşma müəllimi müdafiə mövqeyinə salmır. Əksinə, mövqeyini möhkəmləndirir.
Yazılı ünsiyyət müəllim üçün ayrıca məsuliyyətdir. Qısa və aydın mesajlar münasibəti qoruyur. Uzun izahlar, emosional cümlələr və səsli mesajlar isə anlaşılmazlıq yaradır. Müəllim yazışmada ölçünü saxladıqda valideyn də eyni dildə cavab verir. Bu, məktəbdə gərginliyi azaltmaq üçün sadə, amma təsirli üsuldur. Psixoloji dözümlülük müəllimin iş yükünün görünməyən hissəsidir. Müəllim hər valideynlə eyni rahatlıqla danışa bilməz. Kimi çox soruşur, kimi gec cavab verir, kimi həddindən artıq tələbkardır. Müəllim bu fərqləri qəbul etdikdə münasibət daha rahat qurulur. Hər valideynə eyni cümlə ilə yanaşmaq problemi artırır. Fərqi görmək müəllimi zəif etmir, gücləndirir.
Müəllim valideynə uşağın xeyrini əsas götürdüyünü aydın hiss etdirməlidir. Bu hiss süni sözlə yox, davranışla ötürülür. Müəllim uşağın vəziyyətini izah edir, evdə necə dəstək olunacağını göstərir və məsuliyyəti valideynlə bölüşür. Bu zaman valideyn özünü kənarda qalmış yox, prosesin içində hiss edir. Bu hiss münasibəti qoruyur. Müəllimin bacarığı məktəbdə təkbaşına işləmək demək deyil. Direktor və müavinlər müəllimi bu münasibətdə tək buraxmamalıdır. Aydın qaydalar, vahid yanaşma və dəstək müəllimin işini asanlaşdırır. Sinif rəhbəri ilə fənn müəllimi eyni xətti tutanda valideyn çaşmır. Bu uyğunluq müəllimi də rahatladır.
Güclü müəllim bacarığı məktəbdə sükunət yaradır. Valideyn hər məsələdə rəhbərliyə qaçmır. Müəllimə güvənir. Məktəbin nüfuzu məhz bu yerdə formalaşır. Müəllim valideynlə düzgün ünsiyyət quranda məktəb daha sakit işləyir, münaqişə azalır və əməkdaşlıq möhkəmlənir. Bu bacarıq müəllimin peşəkarlığını göstərir və məktəbi valideynin gözündə etibarlı məkana çevirir.
Müəllif
Məktəbşünas
Bilik və təcrübə paylaşan məzmun yaradıcısı.